300 Squadron
In mobilitate vis nostra

het 300 Squadron gebruikt de AS-532U2 Cougar-transporthelikopter voor het vervoeren van troepen en materieel. Externe ladingen kunnen onder de romp worden vastgehaakt. Een aantal Cougars kan als boordhelikopter opereren vanaf schepen. Ze zijn hiervoor uitgerust met opblaasbare drijflichamen om in noodgevallen te kunnen drijven. Het takenpakket bestaat ook uit assistentie bij brandbestrijding.

De geschiedenis van de Cougar gaat terug tot de Frans-Britse SA 330 Puma-helikopter. Deze uit 1965 stammende middelzware tactische ondersteuningshelikopter was vooral bedoeld voor het vervoer van mensen en materieel direct in de gevechtszone. Later werd de Puma door de Franse tak van Eurocopter verlengd en verzwaard. Het resultaat was de AS 332 Super Puma, waaruit weer een specifieke militaire versie werd ontwikkeld: de AS 532U2 Cougar.

Een Cougar blust met behulp van een
bambi bucket een heidebrand bij Assen, 2011. 

In de loop der jaren is de Cougar meerdere keren tijdens missies ingezet. In 2001 en 2002 heeft de Cougar deelgenomen aan de Stabilisation Force (SFOR) in Bosnië. In 2004 nam de Cougar in Irak de taken van het Chinook-detachement over. De Cougars transporteerden personeel en materieel en stonden 24-uur per dag stand-by voor de medische evacuatie van Nederlandse militairen. Daarnaast hielp een Cougar tijdens de eerste vrije verkiezingen in Irak met het vervoer van de stembiljetten.

Tijdens NAVO-operatie ISAF in Afghanistan ondersteunden Cougars vanaf april 2006 tot halverwege 2010 de Nederlandse Task Force Uruzgan.

Cougars zijn ingezet als boordhelikopter tijdens meerdere antipiraterijmissies voor de kust van Somalië (2012 en 2013). Vanaf marineschepen als de Hr. Ms Rotterdam voerden ze onder meer erkenningsvluchten uit en vervoerden ze boarding teams van mariniers en brachten ze zelfs verdachte schepen tot stoppen. Tot in augustus 2015 is het toestel ook ingezet voor patiëntenvervoer vanaf de Waddeneilanden.

De Cougar is net als de Chinook inzetbaar voor brandbestrijding. Beide helikopters kunnen worden voorzien van zogeheten ‘bambi buckets’. Dit zijn flexibele waterzakken die onder de helikopter worden gehangen. De bucket van de Cougar kan vliegend worden gevuld met 2.500 liter. Dat doen ze in Nederland, maar soms ook daarbuiten. In augustus 2005 werden 2 Cougars ingezet bij de bestrijding van bosbranden in Portugal, en in augustus 2007 in Griekenland.

De 2-motorige Cougar heeft een 4-bladige hoofdrotor. De rotorbladen zijn van articulated spheriflex. Dit zeer slagvaste glasvezel maakt de rotoren bestand tegen bijvoorbeeld kogelinslagen. Het toestel heeft een intrekbaar landingsgestel.

Afhankelijk van de missie kan de crew van de Cougar worden uitgebreid met een zogeheten 'doorgunner'. De loadmaster en doorgunner bedienen dan de in de zijdeur geplaatste wapens type FN MAG 7.62mm-mitrailleurs.

Een Cougar is standaard geschikt voor:

  • 2 bemanningsleden + 20 passagiers
  • 2 bemanningsleden + 16 militairen met bepakking en wapens

In operationele omstandigheden kan de Cougar meenemen:

  • 4 bemanningsleden + 10 militairen met bepakking en wapens of 14 militairen zonder bepakking
  • 4 bemanningsleden + verpleegkundige + arts/anesthesist + 3 zittende patiënten + 3 liggende patiënten

De Cougar-transporthelikopters zijn uitgerust met een uitgebreid zelfbeschermingspakket. Een van de zelfbeschermingsmiddelen is het ISPS (Integrated Self Protection System). Dit computergestuurde systeem bestaat uit het MAWS (Missile Approach Warning System), de RWR (Radar Warning Receiver) en een Advanced Counter Measures Set (ACMS).

Het MAWS waarschuwt de bemanning bij een raketaanval. De RWR zorgt ervoor dat de bemanning wordt gewaarschuwd wanneer zij gevolgd wordt door een radarsysteem. Het systeem herkent de signalen uit radarsystemen in (jacht)vliegtuigen, raketten en grondstations. Op basis van deze informatie neemt het ACMS de juiste tegenmaatregelen.

Die tegenmaatregel kan het afvuren van flares zijn. Het MAWS herkent raketten die zich met behulp van infraroodstraling richten op de hete uitlaat van de helikopter. Flares zijn zeer hete fakkels die bij een raketaanval uit 1 van de 6 speciale houders worden geschoten. De raket richt zich vervolgens op deze hitte in plaats van de uitlaat.

Wat MAWS doet voor hittezoekend raketten, doet RWR voor raketten die de helikopter volgen met een eigen radar. Als tegenmaatregel wordt chaff afgevuurd. Dit is een wolk van een soort zilverpapier die door de raketradar voor helikopter wordt aangezien. Tegelijkertijd zet de helikopter een speciale ontwijkende beweging in.

  • fabrikant: Eurocopter France (ECF)
  • type: AS-532U2 Cougar Mk.II
  • aantal: 12
  • lengte: 16,79 meter (zonder rotor)
  • hoogte: 4,60 meter (4,97 met rotor)
  • breedte: 3,86 meter (zonder rotor)
  • extern met draaiende rotor: 19,50 x 16,20 meter
  • rotorsystemen: hoofdrotor 4 bladen, diameter 16,20 meter, 265 omwentelingen per minuut; staartrotor 4 bladen, diameter 3,15 meter, 1279 toeren per minuut